Suomen afganistanilaisten järjestö ry

معاون شورای عالی صلح افغانستان روز یک شنبه گفت تلاش های مستقیم ایالات متحد امریکا در گفتگو با مخالفان مسلح دولت استقلال افغانستان را زیر پرسش می برد.شورای عالی صلح گفت که گفتگو با مخالفان مسلح دولت به همکاری جامعۀ جهانی نیاز دارد اما مداخلۀ مستقیم این کشورها افغانستان را با دشواری ها رو به رو خواهد ساخت.

این گفته های شورای عالی صلح درحالی ابراز می شوند که مجلۀ نیویارکر در گزارشی می نویسد که ایالات متحد امریکا خواهان تماس مستقیم با طالبان است.

درگزارش نیویارکر آمده است که این تماس های مستقیم ایالات متحد امریکا گونه یی از دریافت حقایق است؛ اما این تلاش ها گفتگوی صلح نامیده شده اند.

هرچند گزارشگر از قول رویترز نگاشته است که تلاش های گذشتۀ رییس جمهور کرزی برای گفتگو با سران طالبان بی نتیجه بوده اند اما می افزاید که گفتگوهای اخیر ایالات متحد امریکا به رهبری رییس جمهور کرزی با طالبان راه را برای گفتگو باز می کند.

با این حال شورای عالی صلح از تلاش های مستقیم ایالات متحد امریکا درگفتگو برای مخالفان مسلح دولت انتقاد می کند.

مولوی عطا الله لودین، منشی شورای عالی صلح به طلوع نیوز گفت: «میکانیزمی که برای حل قضیۀ افغانستان بالای آن بحث صورت می گیرد این باید بین جهت های افغانی باشد. اگرامریکا ادعای این را دارد که جهت افغانی نمی تواند این کار را انجام دهد و ما آن را انجام می دهیم این به استقلال افغانستان صدمه وارد می کند و این به این معناست که افغانستان اشغال شده است.»

دراین گزارش آمده است که تلاش ها برای گفتگو با طالبان به علت آسیب نرساندن به پاکستان، ایران، روسیه، هند، ازبیکستان و نیزچین آهسته و با احتیاط انجام می شوند، چیزی که شورای عالی صلح نیز برآن تأکید می ورزد.

آقای لودین گفت: «ما دراین راستا نه تنها به همکاری امریکا، پاکستان، ایران و کشورهای منطقه ضرورت داریم که در راستای صلح با ما همکاری کند و این که امریکا می گوید ما مستقیم با طالبان صحبت می کنیم یکی از پیشنهادهای طالبان هم همین بود که امریکا با این ها صحبت بکنند اگر دراین راستا با ما همکاری کند ما ازآن استقبال می کنیم.»

شورای عالی صلح همکاری های صادقانۀ جامعۀ جهانی به ویژه ایالات متحد امریکا و کشور های همسایه را در گفتگو با مخالفان مسلح دولت افغانستان یک نیاز جدی می داند.

طلوع نیوز

یک مجله معتبر آمریکایی گزارش می دهد دولت اوباما وارد «مذاکرات مستقیم محرمانه با رهبران ارشد طالبان افغانستان شده است.»

ستیو کول، روزنامه نگار برنده جایزه پولیتزر، در مقاله ای در هفته نامه نیویورکر، که روز جمعه منتشر شد، گفت و گوها را «مقدماتی» که هنوز به منزله «مذاکرات صلح» نیست، توصیف کرد.

کول به نقل از چند نفر از آگاهان می گوید گفت و گوها «آخرین دستاورد دیپلماتیک» ریچارد هولبروک، نماینده ویژه آمریکا در افغانستان و پاکستان است، که در دسامبر ناگهان درگذشت. او آنقدر زنده ماند تا ببیند توصیه اش برای مذاکراه با طالبان قبول شده است.

پیشتر در روز جمعه، هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه آمریکا گفت طالبان نمی تواند در برابر فشار نظامی آمریکا تاب بیاورد، باید از القاعده بگسلد و با دولت افغانستان آشتی کند.

وزیر امور خارجه آمریکا در سخنانی در انجمن آسیا در نیویورک گفت طالبان اگر روابطش را با القاعده قطع نکند، «دشمن جامعه بین المللی» تلقی خواهد شد.

هیلاری کلینتون همچنین اعلام کرد مارک گروسمن دیپلمات ارشد قدیمی جایگزین هالبروک می شود.

گروسمن که معاون وزارت خارجه در امور سیاسی بود، در سال ۲۰۰۵ بازنشسته شد.

voanews

ازهمان روزی که دست حضرت قابيل
گشت آلوده به خون حضرت هابيل؛

ازهمان روزی که فرزندان ((آدم))؛
زهرتلخ دشمنی درخونشان جوشيد؛
آدميت مرد!
گرچه ((آدم))زنده بود.
ازهمان روزی که يوسف رابرادرها به چاه انداختند
ازهمان روزی که باشلاق وخون؛ديوارچين راساختند
آدميت مرده بود.
بعد؛دنيا هی پرازآدم شدواين آسياب؛
گشت وگشت؛

قرن ها ازمرگ آدم هم گذشت.
ای دريغ؛
آدميت برنگشت!
قرن ما
روزگارمرگ انسانيت است
سينه دنيازخوبی ها تهی ست
صحبت ازآزادگی؛پاکی؛مروت؛ابلهی ست!
صحبت ازموسی وعيسی ومحمدنابجاست؛
قرن((چومبه))هاست!
روزگارمرگ انسانيت است:
من؛که ازپژمردن يک شاخه گل؛
ازنگاه ساکت يک کودک بيمار؛
ازفغان يک قناری درقفس؛
ازغم يک مرد درزنجير- حتی قاتلی بر دار –
اشک درچشمان وبغضم درگلوست.
وندرين ايام؛زهرم درپياله؛اشک وخونم درسبوست
مرگ او را ازکجا باور کنم؟
صحبت ازپژمردن يک برگ نيست.
وای!جنگل را بيابان می کنند.
دست خون آلود رادر پيش چشم خلق پنهان می کنند!
هيچ حيوانی به حيوانی نمی دارد روا
آنچه اين نامردمان با جان انسان می کنند!
صحبت ازپژمردن يک برگ نيست
فرض کن: مرگ قناری درقفس هم مرگ نيست
فرض کن: يک شاخه گل هم درجهان هرگز نرست
فرض کن: جنگلبيابان بودازروز نخست!
درکويری سوت و کور؛
درميان مردمی با اين مصيبت ها صبور؛
صحبت ازمرگ محبت؛مرگ عشق؛
گفتگو از مرگ انسانيت است!

یک سرباز فنلندی روز شنبه در انفجار بمی در ولایت سمنگان در شمال کشور کشته شده است.این رویداد هنگامی رخ داده است که این سرباز همراه با دیگر سرباز ها در جریان گشت زنی در مرکز ولایت سمنگان بودند.این دومین سرباز فلندی است که پس از سال ۲۰۰۷ میلادی کشته شده است.

گفته می شود که دراین رویداد به غیرنظامیان آسیبی نرسیده است.

سمنگان یکی از امن ترین ولایت ها در شمال افغانستان به شمار می رود.

کشور فنلند ۱۸۰ سرباز زیر ادارۀ ناتو درافغانستان دارد.

نیروهای افغان و خارجی عملیات های گُستردۀ نظامی را در شماری بخش های کشور راه اندازی کرده اند تا مناطق نا امن را از وجود شورشیان پاک سازی کنند.

قرار است نیروهای افغان تا پایان ۲۰۱۴ میلادی مسؤولیت امنیت را برعهده گیرند.

طلوع نیوز

این البته یگانه موفقیت این فلمساز جوان افغان طی سال روان نیست، او به تازگی سند دکترایش را نیز در رشته سینما از دانشکده فلم و تلویزیون براتیسلاوا دریافت کرده است. خانم کریمی که رساله دکترایش را درباره موج نو سینمای ایران نوشته است، شاید اولین کسی باشد که از افغانستان در این رشته از یک دانشگاه معتبر غربی سند دکترا دریافت میکند.

 

«نسیمه»

 

فلم «نسیمه» درباره یک دختر مهاجر افغان است که به تازگی به اروپا آمده است. این فلم نیمه داستانی و نیمه مستند داستان آشنای هجرت و غربتی را روایت میکند که طی سی سال گذشته برای میلیونها افغان در سراسر جهان اتفاق افتاده است. فلم نسیمه تا حد زیادی خاطرات شخصی کارگردان آن است که به شکل تصویری بازگو شده است. صحرا کریمی خود نقش نسیمه، دخترک جوان و محجوب افغان را بازی میکند که گویی از وسط آسمان آبی به شهر بیگانهیی پرتاب شده است که نه زبان مردمان آن را میفهمد و نه با زندگی و زمانه آنها ارتباطی دارد. او از افغانستان آمده است، کشور جنگ زدهیی که در آتش فقر و جهل میسوزد و خود را در براتیسلاوا، پایتخت زیبای یک کشور اروپای شرقی مییابد. فلم روایت گیرای سفر نسیمه را پی میگیرد که از کمپهای مهاجرین شروع میشود.

 

برخی از بهترین قسمتهای فلم، درباره دوستیهایی است که بین نسیمه و دیگر افغانهای پناهجو در کمپ مهاجرین شکل میگیرد. جوانان افغان که هر یک مثل نسیمه، مضطرب و بیسرنوشت شب و روز شان را در انتظار میگذرانند، سعی میکنند که از یگانه دختر افغان حاضر در کمپ همواره حمایت کنند. آنها با برگزاری جلسههای رقص و آوازخوانی تلاش میکنند ساعتی را به دور از غم غربت به صدای دهل و دوبیتی وطنی پناه ببرند. تصاویر فلم گاه با تصاویر مستندی همراه میشوند از ایامی که صحرا کریمی خود همچون نسیمه در کمپ مهاجرین به سر میبرد و دقیقاً چنین روزهایی را تجربه میکرد.

 

مانند دیگر فلمهای خانم کریمی، این فلم نیز شیوه شاعرانهیی را در بازگویی قصهاش در پیش میگیرد. در قسمتهایی از فلم، نسیمه با صدای حزن آمیزش متنهای شاعرانهیی را که گویی از دفتر خاطراتش برداشت شده است، درباره تجربه سفرش و جستجوهای ناتمامش میخواند. او همواره در جستجو است، جستجو برای یک دوست، یک خانه، یک زندگی نوین و مهمتر از همه یک هویت نوین. او میداند که در این شهر غریب، او نمیتواند یک دخترک محجوب و بیکس باقی بماند، او باید به جستجویش ادامه بدهد تا به تعریف جدیدی از خود و زندگی دگرگونهاش دست یابد. از اولین تجربههای نسیمه در زندگی نوین، آشنایی اتفاقی با یک دختر جوان اسلواکیایی در ایستگاه قطار است. نسیمه که فقط میتواند به سختی انگلیسی صحبت کند، سر صحبت را با دختر اسلواکیایی باز میکند و به او میگوید، تازه به این شهر قدم گذاشته است و هیچ کسی را ندارد که به او زنگ بزند و هیچ جایی را ندارد که به آنجا برود. دختر اسلواکیایی، با مهربانی از نسیمه دعوت میکند که به خانه او برود، چیزی که دوست پسرش خوشش نمیآید و با تمسخر میگوید: «خانه ما که کمپ مهاجرین نیست». ولی در نهایت نسیمه برای مدتی مهمان اتفاقی یک خانواده کوچک اسلواکیایی میشود.

 

صحرا کریمی تا هنوز چندین فلم موفق در ژانرهای مختلف ساخته است. بیشتر این فلمها را در دوران دانشجوییاش ساخته که در جشنوارههای مختلفی نمایش داده شده اند. او با آن که در کارگردانی فلمهای داستانی مهارت بالایی دارد، ولی چندین فلم مستند نیز در کارنامه هنری او به چشم میخورند. از جمله فلمی به نام «در جستجوی خیال» که اتفاقاً آن هم درباره کمپهای مهاجرین کشور اسلواکیا است. ولی یکی از بهترین فلمهای او «زنان افغان در حال رانندگی» (2009) نام دارد که مستند بلندی است درباره چهار زن کابلی که جرئت کرده اند دست به رانندگی بزنند که در افغانستان کار کاملاً مردانه دانسته میشود. این فلم نخستین کار صحرا کریمی در داخل افغانستان بود و پس از آن تا هنوز فلم دیگری در داخل کشور نساخته است، هرچند در صدد این کار است. در کنار این فلمهای مستند، کریمی فلمهای کوتاه و تجربی زیادی نیز ساخته است که برخی از آنان بیش از دیگر فلمهای او صمیمی و شخصی هستند. در آن فلمهای دانشجویی که او از آزادی بیشتری برای تجربه و تجسس برخوردار بوده است، توانسته است به خوبی مهارتهایش را در قصه گویی سینمایی صیقل بدهد.

 

فلم زنانه

 

صحرا کریمی در سینمای افغانستان یگانه زنی است که فلمهای زنانه میسازد. فلم زنانه، ضرورتاً به معنای فلمی نیست که درباره زنان ساخته شده باشد؛ بل به معنای فلمی است که با نگاهی زنانه به روایت حوادث بپردازد. ما در سینمای افغانستان چندین زن بااستعداد داریم که طی سالهای پس از سقوط طالبان توانسته اند فلمهای زیادی در رابطه با مشکلات زنان در افغانستان تولید و کارگردانی کنند. کما این که مردان فلمساز نیز طی این سالها درباره زنان افغان فلمهای زیادی ساخته اند، ولی این فلمها طوری ساخته شده اند که بیننده نمیتواند با تماشای فلم بفهمد که آیا یک مرد پشت کمره فلمبرداری ایستاده بوده است و یا یک زن. همان فلمهایی را که کارگردانان زن درباره زنان ساخته اند میتوانست توسط مردان ساخته شده باشند. ولی آنچه که آثار صحرا کریمی را در این میان متمایز میسازد، نگاه کاملاً زنانه او در بازگویی داستانهایش است؛ طوری که بیننده متوجه میشود که فقط یک زن میتواند این قصهها را بگوید.

 

فلم زنانه معادل شعر زنانه است و آن را از ادبا وام گرفته ام، همان طور که برخی از شاعران زن زبان فارسی اشعاری میگویند که از نگاه جنسیت خنثا هستند و یا حتا مردانه به نظر میرسند، در دنیای سینما نیز چنین پدیدهیی وجود دارد. در ایران مثلاً، پروین اعتصامی به عنوان زنی شناخته میشود که اشعارش کاملا ً مردانه است، و در مقابل فروغ فرخزاد را به عنوان زنی میشناسند که برای نخستین بار در زبان فارسی شعر زنانه را رواج داد. او بیپرده از خودش و از احساسات زنانهاش در سرودن شعر استفاده کرد و این باعث شد که نسل جدید زنان شاعر در پیروی از او، از بروز احساسات زنانه شان پروایی نداشته باشند. در میان شاعران افغان، زهرا حسین زاده و مریم ترکمنی از شاعرانی هستند که هویت زنانه شان را در اشعار شان پنهان نمیکنند، ولی در عوض همان طور که کاظم کاظمی در جایی گفته است، خالده فروغ در شعر افغانستان از نمونه زنانی است که به سختی می شود باور کرد که اشعار او با قلم یک زن نوشته شده است.

 

در جهان مردانه ادب و هنر افغانستان، فاشگویی زنانه شجاعتی میطلبد که فقط از زنان سنت شکن برمیآید. صحرا کریمی یکی از آنهاست. در فلمهای صحرا کریمی، ترسها، تردیدها، خوابها و خیالهای زنانه همواره بستر اصلی داستانها را تشکیل میدهند. فلمهای او شاید فمینیستی نباشند، ولی بدون شک زنانه هستند.

 

همیشه مهاجر

 

صحرا کریمی 28 سال پیش از پدری ارزگانی (حالا دایکندی) و مادری بدخشانی در کابل متولد شد. او که در تمام زندگیاش همواره مهاجر بوده است، در ایران کلان شده و در سال 2001 زمانی که به اسلواکیا اقامت گزید، تحصیلات دانشگاهیاش را در رشته سینما در آن کشور کوچک اروپای شرقی آغاز کرد. او از سه سال به این طرف میان کابل و براتیسلاوا در رفت و آمد است، و نتیجه این سفرها فلم «زنان افغان در حال رانندگی» و یک ورکشاپ مستندسازی در دانشگاه کابل بوده است. خانم کریمی هم اکنون همراه با شوهرش در تهران زندگی میکند و قصد دارد درباره داریوش مهرجویی، کارگردان سرشناس ایرانی یک فلم مستند بسازد.

 

صحرا کریمی با آن که با سینمای ایران و افغانستان آشنایی خوبی دارد، ولی آثار او هیچ شباهتی به سنت سینمایی این دو کشور ندارد. او بیشتر متاثر از سینمای نوین شرق اروپا و سنت سینمایی شوروی است. او نگاه شاعرانهاش را از سینمای شوروی به ارث برده است و افکار زنانهاش را از سینمای زنانه اروپایی. او در واقع به نسل جدیدی از سینماگران شرق اروپا تعلق دارد که این سالها با فلمهای شان باعث تعجب و تحسین فستیوالهای بزرگ بین المللی شده اند. نمونه مشهور این جریان که به سینمای «موج نو» رومانیا تعلق دارد، کریستین مونگو و فلم تحسین شده اش «4 ماه، 3 هفته، 2 روز» (2007) است.

 

صحرا کریمی همواره با فلمهایش نشان داده است که استعداد درخشانی در روایت قصههایی دارد که هرچند بسیار شخصی به نظر میآیند، ولی انعکاس تجربه جمعی نسل بزرگی از انسانهایی است که غم غربت را دیده اند و در جستجوی هویت شان راههای زیاد پیموده اند. همان طور که پیش از این با فلمهایش توانست رمق تازهیی به جان سینمای افغانستان بدمد، از این پس نیز خانم کریمی میتواند بازار سرد سینمای کشور را با فعالیتهایش گرم کند. در آینده، ما مطمیناً بیشتر درباره صحرا کریمی خواهیم شنید؛ دکتور صحرا کریمی البته.

 

نویسنده: علی کریمی

ویراستار: عارف فرهمند

 

dw-world

قتل عام درافشارکابل مولود جنون عظمت طلبی و تعصبات ،قومی ومذهبی را، درخونریزی وکشتاروحشتناک مردم بیگناه مردم هزاره ء شیعه مذهب ازخود نشان داد.

حاکمان وقت درکابل برای جبران کمبودیهای ستراتیژی نظامی اش،خواست یکجا با متحدین نظامی خود با یک نیروی تهاجمی با حزب وحدت قاطعانه به تصفیۀ حساب پرداخته تا ازاو انتقام بکشدکه درجریان جنگ درافشار،محلات مسکونی مردم محل،هدف آتشباریهــای اسلحۀ ثقیل ،توپچی،راکت وتانک قرارگرفت که انتقامجوییهـــای قومی ومذهبی منبع اصلــی عملیات تهاجمی برافشاربود،شهـــروندانیکه تعلق جنگی نداشتند ،بجــرم هزاره وشیعــــه بودن بشکل فجیعـــانه کـشتــارگردیدوعملیات تهاجــمی انتقام جویانه برافشار،درروزهای 21 و22 دلوسال 1371 خورشیدی،به وحشیانه ترین شکل آن به نمایش گذاشته شدکه،شهـــروندان بیگناه کشوردریک جنگ تبهکارانه قــــربانی گردیدند.

 بیش از،دوازده هزار انسان بیگناه به جرم هزاره بودن، کشته وپنج هزار نفرکه بیشترین آنها زنان بودند به اسارت و اکثریت اسراهم بعد ازمدتی به قتل میرسیدند و بیش از پنجهزار خانه مسکونی مردم محلی افشار موردچوروچپاول قرارگرفتند درجریان حمله درمنطقه افشارهیچ دیواری باقی نه ماند که مورد اثابت گلوله های راکت ودیگرسلاحهای سنگین قرار نگرفته باشد.درجریان جنگ گردنۀ باغ بالاواشغال انستیتوت علوم اجتماعی ،اکادمی سارندوی وپولیتخنیک بدست اتحاداسلامی وشورای نظار ،افراد غریت وبیچارۀ ملکی مردم هـــزاره جوقه جوقه تیرباران واعدام وبه ناموس آنان تجــاوزمیگردید،تعدادی اززنان هــزاره ازطرف جنگجویان متجاوزبجاهای نامعلوم انتقال ودرمنطقۀ افشاروخوشحال خان برزنان ودختران درمقابل چشمان شوهـــر،پدروبرادرش تجــاوزصورت میگرفت،اموال ودارایی آنان به تاراج میرفت  ،مرد وزن -اطفال و بچه های کوچک سربریده ومغزهــا پراگنده ودستها قطع میشد،زنان ومردان به اسارت گرفته شده به شیون میافتادند،ناله هــای آنهــا دلخـــراش وجانگدازبود،که دل هرانسان را که عـــاطفه داشت میسوزانید.

 هـــزاران زن ومرد، دوشیزۀ گان جوان،هـــزاران جــوان نورسته  وهـــزاران فــرزند دلبــند درخــانه وکاشــــانه شان دراثرانتقامگیری وحشیانه ،یا ازاثرآتشباریها ی سلاح ثقیلهء مهاجمین کشته ،یا اسیرگرفته شده ومورد تجـــاوز جنسی قـــرارمیگرفتند،مـــردان به اردوگــــاه هـــای کارشاقه واجباری شبیه به اردوگاهــای فاشیسم هــتلری به انتظارمرگ فرستاده میشدند. قرار معلوم ،روزانه بتعداد بیست نفررا جهت حفرزیرزمینیها ومواضع جنگی میبردند، که درآنجا کانتینرهــای زیادی پرازآدمها بودند، شبانه بعضی آدم ها ازکانتینرخارج و دوباره برنمی گشتند.وشماردیگری درحین حفرخندق وکاراجباری کشته شده،درآنجا زیرخاک میشدند گستردگی فجــایع انجام شده بوسیلۀ نیروهای متجاوزدرافشارکابل یک « ژنوساید »  و تصفیه قومی  پنداشته شده ، که ازسه استقامت درشبها وروزهـــای عملیــات بالای منطقهء افشارکه نفوس زیادی را درخود جا داده بود،وبراثرهجــوم لشکر انتقامجــو وچپاولگــر، هزاران انسان بیگناه قربانی وتعداد دوچند دیگر،زخمی ومعلول گردیدند هـــردردی برای آدمـــی کهــنـــه میشود،اما قتل پدو مادر،قتل همســـر،فــــرزندان وعـزیــزان به وسیلۀ هـــرکسی که انجـــام گیــردبزودی کــهنــه نمیشود.کسانیکه ازگرداب کثیف قتل عــــام درافــشارجان به سلامت برده یا عزیزی را ازدست داده ویا به شکلی ازجنگ صدمــه دیده،معلول ومعیوب گردیده اند ،تا اکنون با اندوه جـــانگــــداز،مصیبت جنگ را تحمل کرده وشمارزیاد به امــــراض روحـــی و روانی مبتلا گردیده  اند،همـــــه وارثین فاجعه افشار خـــواهــــان به محـــاکمه کشاندن متهمان بیک محکمهءعــــادلانه  میباشند.

 فاجعـــۀ افشارکه ظــرفیت حــیرت انگیزی قتل عــام ،ویرانگری ،چپاولگری ،تجاوزبه عفت ،سیطره جویی مذهبی وقوم کشیرا ازخود نشان داد،که برگــی ازآمـــوختنیهـــــای تاریخ نظام های استبدادی کشوراست که نباید دوباره تکرارگردد.تراژیدی افشاردرنوع خود یکی ازخونین ترین حادثه درتاریخ مبارزات حق طلبانه وداد خواهانه ای مردم هزاره به شمارمیرودکه ،این حادثه از نظر زمانی در دههء پایانی قرن بیستم رقم  خورد که شعار آزادی و دموکراسی و حقوق بشرهمه جا ی دنیارا فرا گرفته بود،از نظر مکانی درقلب کشورو درمعرض دید همه جهانیان اتفاق افتاد و افراد یکه این جنایت را رقم زدند این حکومت بنام دولت اسلامی در کابل قلمداد میشد.

 درتراژیدی افشار، انسان های بیگناه، برای موجودیت شان بمثابه یک قوم ونسل کشی یک قوم به راه اندخته شده است چون نیت جنایت کاران ؛ نابودی یک نسل بشری به نام جامعه هزاره درافغانستان بوده استجنایت خونین افشار،یادآورتداوم مظلومیت تاریخی مردم هزاره وتکرارجنایت ازسوی دشمنان این مردم و انتقامجویی وقدرت طلبیهـــای نامشروع، حکومت تک قومی بوده است،درایامیکه چهره های خیانت این فاجعه عظیم ودردناکرا آفریدندو اندیشهء انحصاروبرتری طلبی، ماهیت قدرت طلبی چهره مخوف ووحشتناک خویشرا تاسرحد جنون سرکشیدن خون انسان هزاره به نمایش گذاشت که بحیث سند جنایت دربرابرچشم آفرینندگان آن،وسند مظلومیت مردم هزاره ودرپیش چشم مدعیان حقوق بشرتا هنوزباقی ماند.

این جنایت خونین عبدالرب رسول سیاف ، احمد شاه مسعود، شیخ محسنی، سید حسین انوری، بخاطرتفرقه افگنی زیر نام قوم ومذهب مانندنسل کشیهای زمان عبدالرحمان خان مستبد و پاکسازی قومی بهسودتوسط طالب-کوچی نمادرسالهای اخیر بی رابطه نیست زیرا قربانی هرسه قضیه بازهم مردم هزارهءافغانستان و اجرا کننده گان این جنایات حکومتهای تک قومی در کابل بوده است.

 

                                                                                                            12.02.2011

روسیه و اتحادیه اروپا بیش از نیمی از مواد مخدر تولید شده در افغانستان را مصرف می کنند.
“ویکتور ایوانف” مدیر اداره مبارزه با مواد مخدر فدرال روسیه روز دوشنبه در دیدار با “پینو آرلاچی” از اعضای پارلمان اروپا در مسکو با اشاره به این که بیش از نیمی از مواد مخدر و تریاک تولید شده در افغانستان در روسیه و کشورهای عضو اتحادیه اروپا مصرف می شود،

گفت كه 549 تن تریاک، سال گذشته در روسیه و 711 تن تریاک تولید شده در کشور افغانستان نیز در کشورهای عضو اتحادیه اروپا مصرف شده است.

به گفته وي، افغانستان در تولید چرس نيز در دو سال گذشته در جهان پیشرو بوده است.

ایوانف با ارائه اين آمار، به این مطلب نیز اشاره کرد که سود حاصل از فروش مواد مخدر تولید شده در افغانستان بالغ بر 65 میلیارد دالر در هر سال می باشد که شش برابر بودجه سالانه اين كشور به شمار می رود.

وی تشکیل کمیته مشترک روسیه – اروپا برای مقابله باتهدید مواد مخدر ازناحيه افغانستان را خواستار شده است.

به گفته وي، طرح پنج ساله اي در دست اقدام است که بر اساس آن، در مدت پنج سال تولید مواد مخدر در افغانستان به صفر خواهد رسيد.

ایرکا

منبع می‌افزاید که حکم ممنوع‌الخروج بودن وی، از زمان آغاز بررسی‌های جرایم انتخاباتی در لوی‌سارنوالی، صادر شده بود.خبر ممنوع‌الخروج شدن فضل‌احمد معنوی در حالی نشر می‌گردد که گفته می‌شود حکم بازداشت وی از سوی لوی سارنوالی نیز صادر شده است.

حوالی ساعت 11 قبل از ظهر امروز، دوشنبه، نیروهای مسلح پولیس بدون اجازه قبلی وارد محوطه کمیسیون مستقل انتخابات شده باعث ایجاد رعب و وحشت کارمندان آن اداره شدند.

به گزارش راه نجات، دفتر روابط خارجه کمیسیون مستقل انتخابات با اعلام این مطلب گفته است که با آن كه كميسيون مستقل انتخابات مراتب همكاري خويش را به گونه‌ي نوشتاري به مقام محترم استره‌محمكه و اداره‌ي لوي سارنوالي اطمينان داده بود، ‌متاسفانه امروز (25 دلو) حوالي ساعت 11 قبل از ظهر هيأت اعزامي،‌ تحت چتر حمايوي نيروهاي مسلح پوليس، «بدون اطلاع و اجازه قبلي» وارد محوطه كميسيون مستقل انتخابات شدند که این امر باعث ارعاب و نگرانی كارمندان اين کمیسیون و مخدوش ساختن اذهان عامه شده است.

کمیسیون مستقل انتخابات طی اعلامیه‌ای از «نمایش قدرت مطلقه و تحرکات غیرمتعارفه» هیأت اعزامی در برابر یک اداره مستقل و بااتوریته دولتی که جایگاه آن در قانون اساسی کشور مشخص شده است، ابراز «تأسف» نموده و آن را مخالف تمامي اصول نافذه وکلیه مقررات موضوعه دولت دانسته و آن را به شدت محکوم نموده است.

با این وجود لوی سارنوالی با نشر اعلامیه‌ای گفته که صندوق‌های رای‌دهی را «با همکاری کمیسیون مستقل انتخابات» مهر و لاک نموده است.

در اعلامیه لوی سارنوالی آمده است، «كميسيون مستقل انتخابات به تاسي از قرار قضایی محکمه اختصاصی انتخابات 27 سنبله سال 1389 موافقه نمود تا بررسی صندوق‌های رای‌دهی تحت نظارت قضات و سارنوالان و اعضای کمیسیون متشکل از چهارده ارگان آغاز گردد، هیأت‌های محکمه و سارنوالی غرض مهر و لاک نمودن صندوق‌ها به آن جا مراجعه نموده و وظیفه فوق را به همکاری کمیسیون مستقل انتخابات انجام داده و بررسی صندوق‌ها بعداً توسط کمیسیون مشترک آغاز خواهد شد».

محکمه خاص رسیده‌گی به شکایات انتخاباتی نیز در گفت‌وگو با بی‌بی‌سی تایید کرد که اخیراً به دستور این محکمه، چندین مرکز انتخاباتی در سراسر کشور مسدود شده است.

این محکمه اخیراً اعلام کرده بود که در ادامه تحقیقات در رابطه به تقلب‌های انتخاباتی، «آرای مشکوک» را مهر و لاک ‌می‌کند.

صدیق‌اله حقیق، رییس محکمه خاص می‌گوید، «فرمان محکمه خاص به شمول کابل در بعضی از ولایات اجرا شده است. به این اساس، مهر و لاک (مراکز شمارش آرا) در روشنی فرمان محکمه خاص انجام شده است».

با این حال قوماندانی زون 101 آسمایی محاصره محوطه این کمیسیون توسط پولیس کابل را رد کرده است.

قوماندانی زون 101 آسمایی می‌گوید «این گزارش‌ها حقیقت نداشته و قوماندانی زون 101 آسمایی کابل این گزارش‌ها را رد می‌نماید».

اقدامات محکمه خاص در حالی صورت می‌گیرد که ادامه کار این محکمه با مخالفت کمیسیون انتخابات و ولسی جرگه روبه‌رو بوده است.

روز یک‌شنبه، 24 دلو، ولسی جرگه مصوبه‌ای را تصویب کرد و محکمه خاص را «غیرقانونی و مردود» اعلام کرد.

در این مصوبه از رییس‌جمهور کرزی خواسته شده است تا حکم انحلال این محکمه را اعلام کند.

رییس موقت ولسی جرگه روز یک‌شنبه گفت که محکه خاص رسیده‌گی به شکایات انتخاباتی در نظر دارد حدود هشتاد و سه نفر از اعضای مجلس را به اتهام تقلب در انتخابات از مجلس بیرون کند.

اخیراً گزارش‌هایی نیز در مورد احضار سه نفر از اعضای ولسی جرگه به این محکمه برای تحقیق در مورد تقلب‌های انتخاباتی منتشر شده است.

در عین حال خبرگزاری بست باستان از قول منابع موثق لوی سارنوالی خبر داده که فضل‌احمد معنوی، رییس کمیسیون مستقل انتخابات، اکنون ممنوع‌الخروج است.

روزنامه نجات

دولتهای اروپایی نیز با وجود آن که دغدغه اصلی شان جذب و وفق دادن جامعۀ مهاجر در فرهنگ و جامعۀ میزبان میباشد و همواره از کندی و ناکامی این پروسه نگران و شاکی هستند، ولی با حمایتهای مادی و قانونی از این گونه فعالیتهای قومی ـ مذهبی، عملا برای تداوم و تکثیر این گونه گرایشها، بستر قانونی، بهانه و انگیزۀ اجتماعی فراهم میسازند و در نهایت به نتیجه و دستآورد معکوس از آنچه میخواهند، یاری میرسانند.

بخش دوم

ناتوانی در یادگیری زبان علاوه بر عامل سن، ریشه درعوامل اساسی دیگری مانند عنصر بیسوادی و کمسوادی، ناآرامی روحی، بیکاری و عدم احساس تعلق به محیط جدید دارد که بسیاری از افغانها با این پدیدهها مواجه اند. ندانستن زبان و یاعدم تسلط بر آن، عوارض پرشماری در پی دارد که مهمترین آن عبارت اند از:

1.   عدم شناخت و درک درست از فرهنگ، ارزشها، قوانین و هنجارهای جامعه میزبان؛

2.  ناآگاهی از قوانین و مقررات و در نتیجه محرومیت از حقوق و امتیازات رفاهی، اجتماعی، قانونی و شهروندی؛

3.  فاصلهگیری از جامعه و حاشیه نشینی؛

4.  ناتوانی از حل جزییترین مشکلات روزمره و وابستگی مداوم به فرزندان و یا مترجم؛

5.  حس حقارت و بیبضاعتی ناشی از عدم ارتباط با جامعه و یا حل مشکلات شخصی؛  

6.  تشدید بدبینی و پیشداوری نسبت به آنچه در جامعه میزبان وجود دارد؛

7.  انفعال و انزوا و در نهایت بروز افسردگیهای مزمن.

 

تصور موقتی دانستن اقامت: غریق رویاهای نوستالوژیک

بسیاری از مهاجرین میانسال و کهنسالی که در جامعه میزبان مقیم میشوند، دایم با این حس زندگی میکنند که «روزی برخواهند گشت». این حس که تا حدودی طبیعی است، از یک سو رشته تعلق خاطر آنها را نسبت به جامعه جدید میگسلد و از سوی دیگر، همواره به بازسازی خاطرات «گذشته» و تصویر «آینده»یی برای برگشت میپردازد که در اساس خیال و پنداری بیش نیست؛ چه این که بزرگ شدن فرزندان در جامعه میزبان، وجود امکانات گسترده رفاهی، امنیت زندگی و به دست آوردن تابعیت موجب میگردد که پروسه برگشت هیچگاه تحقق نیابد ولی برای مردان بزرگسال به عنوان یک حس نوستالوژیک و فریبنده همواره باقی میماند و چه بسا مانع بسیاری از پیشرفتها و برنامه ریزیهای معقولانه شخصی، فکری و اجتماعی آنان میگردد.

 

درگیری ذهنی وعاطفی با محیط اجتماعی و خاطرات گذشته و یادآوریهای پیوسته و معطوف به خاطرات نوستالوژیک خانواده، اقوام، دوستان، محیط کار، دوره جوانی و تحصیل و جزئیات حسرت برانگیز دیگر، یک مهاجر را دایم در برزخ تصورهای نوستالوژیک گرفتار میسازد. این درگیری پیوسته با گذشته و نگرانی از آینده، مانع از زندگی در «زمان حال» و لذت بردن از فرصتها و امتیازات و زیبایی لحظههای جاری میگردد. این گذشته گرایی و آینده پنداری مفرط که اغلب با بیکاری، عادات غذایی کسالت آور، عدم تفریح و ورزش همراه است، به تدریج به افسردگی، اضطراب ذهنی و انفعال جسمی این گروه از مردان و زنان منجر میشود و ممکن است برای همیشه همراه زندگی و رنج دهنده لحظههای شان گردد.

پیشداوری ارزشی

 آموزههای دینی و باورهای مذهبی مبنی بر حقانیت و کامل بودن «اسلام» و باطل بودن «یهود» و«نصارا» الگوی ذهنی، نحوه نگرش اجتماعی، مبنای قضاوت ارزشی و چگونگی برخورد فردی مهاجران را با جامعه غربی و مسیحی، پیشاپیش تعیین و کدگذاری میکند.

مفهوم «کفر» نماد و الگوی معنوی و ارزشی پذیرفتهیی است که نگاه و پیشداوری مهاجر افغان را نسبت به جامعۀ غربی مرزگذاری میکند. نجس پنداری نسبت به مظاهری مانند سگ و خوک تا مشروبات الکلی، پردهیی ضخیم میان این مهاجران با جامعۀ جدید میکشد. ارتباط آزاد مردان و زنان، قانونی بودن مراکز فروش سکس در برخی از کشوهای غربی، به قانون درآمدن پدیدۀ همجنسگرایی، هنجار شدن زندگی مشترک پسران و دختران قبل از ازدواج و آزاد بودن شکل و نحوه پوشش زنان از جمله نمادها و مبانیی هستند که مهاجرین را به این تصور و قضاوت حق به جانب میدارد که یقین کنند جامعۀ غربی در فرهنگ فساد و بیبندوباری غوطه ورند و بنیاد نظام ارزشی شان سراسر بر شالودههای ضداخلاقی استوار گردیده است.

این نوع تصور و تصویر از جامعۀ میزبان، اغلب خانوادههای مذهبی را از ایجاد ارتباط و درک و سنجش بیطرفانۀ ارزشهای جامعۀ جدید و تفکیک و مقایسۀ درست بنیادهای ارزشی و فرهنگی خود با این جامعه محروم میسازد.

از همین رو، این ترس و بدگمانی به تدریج تبدیل میگردد به مقاومت و گاه حتا تقابل و تنازع با ارزشها و هنجارهای اخلاقی و فرهنگی جامعۀ جدید و فاصله گیری بیشتر و پرهیز از الگوهای فرهنگی، مقاومت در برابر اثرپذیریهای آموزشی و نازسازواری با هنجارها و تعامل اجتماعی. به عنوان مثال، ترس از حرام بودن تولیدات مواد غذایی و هراس از آلوده شدن به فساد از مجرای تعامل با جامعۀ مقصد، باعث میگردد که برخی از خانوادههای مهاجر دایم در شک و استرس و ناامنی قرا بگیرند و در نتیجه، برای همیشه به انزوا، گوشه گیری، حاشیه نشینی و مرکزگریزی پناه ببرند.

گیتو نشینی: چرخۀ درونزایی و عشیرهگرایی

ساختار عشیرهیی، زندگی کتلهیی و روابط درونگروهی در افغانستان به یک عادت اجتماعی و هنجار قومی تبدیل شده است. آن دسته از افغانهایی که به خارج از افغانستان مهاجرت میکنند نیز میکوشند ساختار زندگی و مبانی زندگی قومی ـ عشیرهیی گذشتۀ خود را در محیط مهاجرت بازسازی نمایند. به همین خاطر کتلههای قومی همانند گروههای فرهنگی وابسته و جمعیتهای مذهبی همکیش سعی میکنند همدیگر را پیدا نموده و به صورت فشرده، همسایه و همبسته در مناطق و شهرهای نزدیک به هم زندگی کنند.

تلاش جمعی برای ایجاد اتحادیههای فرهنگی ـ اجتماعی با گرایش خاص قومی و تأسیس مراکز و موسسات مذهبی و دینی و صندوقهای خیریه، گستره و انگیزۀ همبستگیهای قومی و روابط درون گروهی را تنگتر و پرداومتر میسازد.

 

این گیتو نشینی پیامدهای فرهنگی، اجتماعی، مذهبی و اخلاقی پرشماری دارد که در زیر به برخی از آنها اشاره میگردد:

الف.  ارتباط درون گروهی گستردهتر، پیوستگیهای قومی عمیقتر، سنتهای اجتماعی الزامآورتر و کنشهای مذهبی پرجاذبه میگردد؛

ب.   بینیازی از ارتباط و تعامل با جامعۀ مقصد بیشتر و پروسۀ جامعه پذیری و انطباق کندتر میشود؛

ج.   فشار اجتماعی ناشی از کنترل متقابل جمعیت قومی نسبت به همدیگر بیشتر و تنگتر میگردد و این هراس به صورت دایم در ذهن و رفتار خانوادهها قایم میشود که خروج از سنتها و نرم فرهنگی جامعۀ قومی ممکن است به طرد آنها از سوی آشنایان، دوستان و هموطنان شان گردد و شخصیت اخلاقی، وجهۀ اجتماعی و منزلت فردی و خانوادگی آنان دچار تنزل و تزلزل شود؛

د.  گیتونشینی و فشردگی روابط درونی، به بازسازی زندگی قبیلهیی و آموزههای مذهبی مجال عمیقتری فراهم مینماید. ایجاد مسجد، حسینیه، انجمن و اتحادیههای قومی ـ کتلهیی نخستین و مهمترین صورت بیرونی این نوع زندگی کتلهیی و گیتونشینی میباشد که در نهایت به بازتولید رفتارهای قومی و مذهبی و جدا افتادگی از فرهنگ محیط منجر میگردد. از آنجا که این مراکز مذهبی ـ قومی اغلب و عموما قادر نیستند نیازهای عاطفی، علایق فرهنگی و پاسخهای فلسفی نوجوانان و جوانان را برآورده و مجاب سازند، با روشهای تعبدی و استبدادی میکوشند به مجاب کردن آنها بپردازند و بدین وسیله به بازتولید و تحمیل چرخهیی از باورهای سنتی و تعبدی کمک میکنند و در نتیجه موجبات انزوا، غفلت و پرهیز خانوادهها را از محیط و فرهنگ جامعه دوم فراهم میسازند.

روند و تأثیر این بازچرخش درونی به حدی غالب و در حال گسترش است که تمام گروههای فکری و فرهنگی افغانهای مهاجر را شامل میگردد. تلاش برخی ازعناصر و نیروهای چپ و سکولار در هماهنگی و همداستانی با نیروهای مذهبی و سنت گرا در جهت ایجاد انجمنهای منطقهیی، تحریک فعالیتهای مذهبی و دینی و یا احیای گرایشهای قومی، نمونهیی از سیر و ثمرۀ این فرایند میباشد.

دولتهای اروپایی نیز با وجود آن که دغدغه اصلی شان جذب و وفق دادن جامعۀ مهاجر در فرهنگ و جامعۀ میزبان میباشد و همواره از کندی و ناکامی این پروسه نگران و شاکی هستند، ولی با حمایتهای مادی و قانونی از این گونه فعالیتهای قومی ـ مذهبی، عملا برای تداوم و تکثیر این گونه گرایشها، بستر قانونی، بهانه و انگیزۀ اجتماعی فراهم میسازند و در نهایت به نتیجه و دستآورد معکوس از آنچه میخواهند، یاری میرسانند.

نویسنده: حمزه واعظی

ویراستار: عارف فرهمند

 

صدای المان

دولت افغانستان جز این هیچگونه واکنش یا اظهار نظری در مورد تحولات مصرنداشته و رویداد های مصر در رسانه های افغانی نیز بازتاب رقیق وکم رنگی داشته است.کافی است بدانیم که تا کنون هیچ روزنامه ای در افغانستان تحولات مصر را تیتر اول خود نکرده است.

آیا این بی اعتنایی به رویدادهای مصر به این معنا است که تحولات مصر و در مجموع خاورمیانه بر افغانستان بی تأثیراست؟ یا به این معنا است که رسانه های افغانی هنوز به آن بلوغ و هوشیاری نرسیده اند که در مورد تحولات منطقه و جهان واکنش درست وبه جا و به موقع نشان دهند.

دولت افغانستان که خود با مشکلات متعددی در داخل کشور مواجه است، احتمالا به صلاح خود نمی داند که راجع به کشور های دیگر اظهار نظر کند. اما این به آن معنا نیست که تحولات مصر بر افغانستان بی تاثیر است.

رابطه مصر و افغانستان

در شکل دهی افغانستان معاصر، مصر کشور تاثیرگزاری بوده است. مصر دیر پا ترین روابط فرهنگی را با افغانستان داشته و میان دانشگاه کابل و الازهر قرارداد رسمی همکاری وجود داشت. از طریق همین اعزام دانشجویان افغانی به مصر بود که اندیشه های اخوان المسلمین به افغانستان راه یافت و به شکل گیری جریانی بنام “اخوانیزم” در این کشور یاری رساند.

غلام محمد نیازی، حبیب الرحمن، برهان الدین ربانی رئیس جمهوری دولت مجاهدین و صبغت الله مجددی رئیس پیشین سنا جز نخستین دانشجویانی بودند که نسل اول اخوانی ها را در افغانستان تشکیل دادند که به نوبه خود بر چهره های جوان تری چون احمدشاه مسعود وگلبدین حکمتیار تاثیرگزار بودند. این جریان ازدهه پنجا به بعد نقش مهمی درتحولات افغانستان بازی کرده است.

در افغانستان معاصر، مصر الگویی اصلی برای افغانستان نیز بوده است. قانون مدنی افغانستان کاملا بر الگوی قانون مدنی مصر استوار بوده است و توجه به متفکران عرفی گرای مصری چون احمد فؤاد الاهوانی و زکی نجیب محمود وعزمی اسلام در دهه چهل و اوایل دهه پنجا در دانشگاه کابل به خصوص دانشکده ادبیات وعلوم انسانی به چشم می آید.

در خلال همین سال ها کتاب “منطق وضعی” اثر زکی نجیب محمود که بزرگترین کتاب پوزیتیویستی دنیای عرب خوانده می شد، توسط غلام حسن مجددی به فارسی ترجمه شد، هرچند بعید است که خواننده جدی در افغانستان یافته باشد و اشخاص و چهره هایی چون غلام سرورهمایون، علی محمد زهما، سید بهاءالدین مجروح، عبد الحی حبیبی و بخصوص محمد اسماعیل مبلغ به آثار و نوشته های متفکران مصری و درکل تحولات اندیشه در این کشور، در حد امکان، توجه تمام نشان داده اند.

مصر و جنبش های اسلامگرا

در سی سال گذشته علی رغم محدودیت روابط سیاسی، مصر همچنان موقعیت کانونی خود را در جهان اسلام حفظ کرده است و عواطف عمومی در افغانستان نیز به مصر به عنوان کانون الهام، نگاه کرده است. همچنین می دانیم که سرمشق اولیه بسیاری از جنبش های بنیاد گرا درخاورمیانه، جریان اسلام گرای کهن سال اخوان المسلمین پنداشته می شود.

اما تحولات جدید نشان می دهد که اسلام سیاسی در مصر بیش از گذشته ماهیت مدنی یافته است و سرکوب و خشونت های سه دهه گذشته بسیاری از گروه های اسلامی رادر خاورمیانه عربی در مجموع و در مصر به خصوص به پختگی رسانده و به مفاد و مزایایی مبارزه مدنی آگاه ساخته است و بنا براین رویداد های کنونی که در حوزه خاور میانه عربی در حال وقوع است، بسی بیشتر از اعتراضات داخلی متعارف، نشانه نوعی جابه جایی در الگوی مبارزاتی گروه های اسلامی است.

خیزش های جدید در خاورمیانه خیلی‌ بیشتر از آنچه که به نظر می رسد، ماهیت مدنی، دموکراتیک و حقوق بشری دارد و نمی توان با مفاهیم چون بنیاد گرایی اسلامی، جهاد و غرب ستیزی، آن را تبیین کرد. این گفته کمال الحلباوی عضو ارشد اخوان المسلمین که “اگر مسیحیت می تواند با دموکراسی سازگار باشد، چرا اسلام نتواند”. نشان یک تحول گفتمانی در میان گروه های اسلام گرای خاورمیانه است.

واکنش فوری این گروه به سخنان آیت الله خامنه ای که حرکت مردم مصر را بر اساس الگوی انقلاب اسلامی در دهه هفتاد ایران ارزیابی کرده بود، حتی اگر تاکتیکی هم باشد، نشان آگاهی این گروه به بسترجدید عمل سیاسی در منطقه و آگاهی از جغرافیای فرهنگی و سیاسی جدید است.

تاثیر تحولات مصر بر تندروی اسلامی

اگر در دهه شصت و هفتاد قرن گذشته، استعمار، سوسیالیزم و استقلال، ترمنولوژی اصلی گروه های سیاسی را تشکیل می داد، اکنون حتی اخوان المسلمین نیز به مبارزات خود شکل مدنی و مسالمت آمیز داده است و شاخص ادبیات سیاسی گروه های اسلامگرا نیز، انتخابات آزاد، دموکراسی و حقوق بشر است.

این دگردیسی ها به خصوص در مصر به عنوان یک کشور مرجع، بی تردید تاثیرات عمیق و پایداری در سراسر دنیای اسلام به خصوص در افغانستان باقی خواهد گذاشت. اگر گذار کنونی مسالمت آمیز صورت گیرد، مصر دموکراتیک تأثیر خیلی بسیار مثبت تر، مؤثرتر و پایدار تر بر جهان اسلام به شمول افغانستان خواهد گذاشت.

پیروزی جنبش جدید در مصر، ریشه های بنیاد گرایی را در جهان اسلام ضعیف خواهد کرد، به جریان های دموکراتیک رمق و رونق تازه خواهد داد، براسطوره ناسازگاری دموکراسی و مسلمانی نقطه پایان خواهد گذاشت و مشروعیت دینی تمامیت خواهی را متزلزل خواهد کرد.

این‌ها همه تاثیرمستقیم، تعیین کننده و زود هنگام بر افغانستان خواهد داشت. بنیاد گرایی پدیده است که از بیرون به افغانستان راه یافته، اما افکار عمومی در افغانستان با روایت معتدل، مدارا جوایانه و دیگر پذیر از اسلام، آنچنان که طبقه متوسط در مصر اکنون پرچمدارآن است، مناسبت وسازگاری بیشتر دارد.

فارسی بی بی سی

پیمایش به بالا