کشور ما در کنار تولید مواد مخدر و آلوده بودن به فساد، در پدیدۀ گریز شهروندان از سرزمین شان و پناه بردن به کشور های دیگر، نیز در صدر قرار دارد.
بیش از شش میلیون پناه جوی افغان در جهان
گزارش تازه کمشنری عالی سازمان ملل متحد نشان میدهد که پدیده گریز از کشور و پناه جو شدن در کشور های رو به توسعه افزایش چشم گیر داشته است، بربنیاد این گزارش پاکستان، ایران و سوریه کشورهایی هستند که بیشترین پناه جو به ویژه از همسایه گان شان، را پناه داده اند، با این هم دو کشوری که در صدر قرار دارند بیشتر پناه جویان افغان را پناه داده اند، از همین رو کشور ما در صدر کشورهایی است که پدیده گریز از کشور و پناه جو شدن بیشتر دیده میشود، آمارهای رسمی سازمان ملل متحد نشان میدهند که نزدیک به دومیلیون پناه جو در پاکستان و بیشتر از یک میلیون پناه جو در ایران به سر می برند، اما شمار پناه جویان ما در این دو کشور بیشتر این آمار هستند.
تازه ترین آمار ها نشان میدهند که در حدود شش میلیون افغان در سراسر جهان پناه جو هستند.
پناه جویان افغان در ایران و پاکستان
آغاز جنگ ها در کشور انگیزه اصلی گریز مردمان از مرز و بوم شان است، در سه دهه اخیر ایران و پاکستان دو کشوری بودند که بیشترین پناه جویان را پناه دادند، اما در کنار این کار انتقاد از برخورد نادرست این دو کشور در برابر پناه جویان نیز به خوبی دیده شده است.
انتقاد از برخورد نادرست و نادیده گرفتن پیمان ها و اصول دپلوماتیک، بیشتر متوجه ایران است، در حال حال حاضر شمار زیاد پناه جویان در ایران زندانی هستند و در چند سال گذشته شماری از پناه جویان نیز به اتهام های گونه گونه از سوی این کشور حلق آویز شده اند.
کیفر دهی مجرمان از سوی هیچ نهاد و دولتی با انتقاد رو به رو نمیشود، اما آنچه که ایران را با انتقاد رو به رو ساخته است، تامین عدالت و رعایت اصول دپلوماتیک در برخورد با پناه جویان افغان است، تا کنون هیچ نهادی به شمول دولت نمیدانند که چند پناه جو در ایران زندانی هستند، در این زمینه دولت نیز به بی پروایی و مصلحت جویی متهم است اما با تلاش های زیاد وزارت امور خارجه از گفتگو با ما شانه خالی کرد.
در همین حال در هفته گذشته شماری از نماینده گان پناه جویان بازداشت شده در ایران، به کابل آمدند و از حکومت و نهاد های حقوق بشری خواستند تا به مشکلات پناه جویان در ایران رسیده صورت گیرد و نیز در باره پناه جویان زندانی عدالت صورت گیرد.
بی پروایی دولت در برابر شهروندانش در بیرون کشور همواره مطرح بوده است، اما در باره ایران باور هایی وجود دارند که حکومتی که حقوق شهروندان خودش را در بسیاری از حالات در نظر نمی گیرد، به حقوق پناه جویان چه ارجی خواهد گذاشت؟
پناه جویان در اروپا، بدتر از کشورهای همسایه
اما بیرون از همسایه گان، آنانی که پول بیشتر برای رسیدن به یک زنده گی بهتر مصرف میکنند، زنده گی آنان نیز چندان قناعت بخش نیست و در بسیاری از حالات زنده گی بسیار نگران کننده دارند.
شماری از پناه جویان جوان کشور در حال حاضر در ایتالیا در حالت بی سرنوشتی به سر می برند و ظاهراً دولت هم توجه چندانی در برابر آنان ندارد، گفته میشود که این پناه جویان در حال حاضر در یک ایستگاه قطار در شهر روم، زنده گی میکنند و خوراک شان را از کلیسا ها بدست می آورند.
بیجا شده گان داخلی
جنگ پدیدۀ است که علاوه بر اثرهای دیگر، پناه جویی و بیجا شدن را بدنبال دارد، اما پناه بردن به یک جای بهتر هم نظر به امکانات صورت میگیرد، آنانی که امکانات خوب در دست دارند به بیرون کشور پناه می برند اما کسانی که امکانات لازم در دست دارند تلاش می ورزند تا از بخش های ناامن و پرخشونت به بخش های امن کشور پناه ببرند، در یکی از اردوگاه های بی جا شده گان در کابل وضعیت بیجا شده گانی را که در نتیجه جنگ ها به کابل پناه آورده اند، از نزدیک دیدیم، زنده گی آنان بیان گر این واقعیت است که آنان از جنگ گریخته اند اما با دشواری دیگری گیر مانده اند.
ادامه گریز از کشور
جنگ، خشونت، ناداری و بیکاری و نیز نبود خدمات مناسب از سوی دولت برای شهروندان، از انگیزه های اصلی گریز مردم از کشور شان گفته می شوند.
بیشترین آمار گریز شهروندان در دو دهه اخیر سده بیستم میلادی بوده است.
تلاش برای پناه جویی و گریز از کشور، بیشتر برای رسیدن به یک زنده گی بهتر صورت میگیرد، اما رسیدن به چنین زنده گی در بیرون کشور، از راهی سخت دشوار می گذرد.
با این هم به نظر میرسد که مردمان این سرزمین با دو مشکل بزرگ رو به رو هستند، بودن در سرزمین خویشتن که خشونت، ناداری و بیکاری به همراه دارد و اقدام به پناه جو شدن که در بسیاری از حالات حتا بازی با زنده گی بوده است.
طلوع نیوز
